Það má heita næsta ótrúlegt að þar til á allra seinustu dögum hefur varla heyrst hósti né stunda vegna áætlana um 600 hrossa hesthúsabyggð langt niður að bökkum Elliðaáa. Náttúru- og umhverfisunnendur hafa lítið beitt sér í þessu máli hingað til en þeim til málsbóta má benda á að málið fór ansi lágt allt þar til skipulagsyfirvöld í Reykjavík höfðu samþykkt hesthúsabyggðina þrátt fyrir neikvæð álit frá fagaðilum eins og Umhverfissviði borgarinnar og Veiðimálastofnun.

Ekki er víst að allir geri sér grein fyrir því hversu magnað þetta svæði er. Árnar eiga upptök sín í Elliðavatni en ríki laxins nær þó langt ofar eða allt upp í Hólmsá og Suðurá. Í Elliðaárdalnum kvíslast árnar sem skýrir hvers vegna talað er um þær í fleirtölu. Veitt hefur verið úr þeim lengi en árið 1939 var Stangveiðifélag Reykjavíkur stofnað utan um leigu þeirra og eru veiðisvæði þar sem von er á bæði laxi og silungi í Elliðaánum allt frá ós upp að stíflu. Árnar hafa verið vinsælar hjá veiðimönnum alla tíð bæði vegna þess að þær hafa oftar en ekki verið gjöfular en auk þess þykir mörgum þægilegt að þurfa ekki að keyra út fyrir bæjarmörkin til þess að komast í veiðiá sem stenst hvaða veiðisvæði á landinu sem er snúning.

Í gegnum tíðina hefur þrengt að lífríki ánna vegna byggðaþróunar en einnig hafa þær orðið fyrir skakkaföllum frá náttúrunnar hendi. Árið 1995 greindist kýlaveiki í fiski í ánum og tók nokkurn tíma fyrir stofna þeirra að ná sér á strik eftir þá skæðu pest en veiðin seinasta sumar var framar öllum vonum, eins og reyndar í flestum veiðiám landsins.

Verndun náttúru og umhverfis hér og þar um landið hefur átt upp á pallborðið á síðustuu árum en á sama tíma er sífellt gengið nær þeim perlum sem við eigum hér í kringum þéttustu byggðina. Í athugasemdum Veiðimálastofnunar vegna umræddrar hesthúsabyggðar kom fram að sífellt sé gengið nær Korpu og Leirvogsá auk Elliðaánna með svokölluðum undantekningaframkvæmdum. Hver framkvæmd fyrir sig er ekki endilega stórtæk eða afdrifarík varðandi lífríkið en á einhverjum tímapunkti þurfum við að ákveða hversu mikla áhættu við ætlum að taka varðandi þessar náttúruperlur og hversu miklar framkvæmdir við viljum sjá svo gott sem á árbökkum þeirra. Það er spurning sem borgaryfirvöld, sama hverjir hafa setið við stjórn, hafa hummað fram af sér í hvert skipti sem þau hafa lagt blessun sína yfir undantekningaframkvæmdir nálægt viðkvæmu lífríki.

Egill Óskarsson